Leyshmanioz kasalligi qanday tarqaladi ?

Leyshmanioz kasalligi qanday tarqaladi ?

Leyshmaniozlar iqlimi iliq-issiq bo‘lgan o‘lkalarda tarqalgan. Bu kasalliklar guruhini leyshmaniylar keltirib chiqaradi. Iskabtopar chivinlari tashuvchi bo‘lib, chaqish yo‘li bilan yuqtiradilar.

Kasallikning yuqish yo‘llari va keltirib chiqaruvchi omillari:

Visseral leyshmanioz bilan uy hayvonlaridan itlar, yovvoyi hayvonlardan esa bo‘ri, chiyabo‘ri, tulki va jayron;

Teri leyshmaniozi bilan  turli mayda kemiruvchilar, cho‘l va yarim cho‘llarda yashovchi qizil dumli qumsichqonlari, tipratikanlar va boshqalar kasallanadi;
Kasallik alomatlari:

Teri leyshmaniozining o‘ziga xos belgisi shuki, hashorat chaqqan joyda uzoq vaqtgacha tuzalmaydigan yara qoladi;

Visseral leyshmaniozida bemorning ichki a’zolari, jumladan jigar, taloq hamda suyak ko‘migi zararlanadi.

Ko‘riladigan choralar:

Kasallikning ilk belgilari sezilsa, zudlik bilan shifokorga murojaat etilishi hamda uning tavsiyalari asosida davo-muolajalarini olish kerak.

Profilaktik tadbirlar:
Kasallik manbalari hisoblanadigan leyshmanioz bilan kasallangan daydi itlarni yo‘qotish. Veterinariya  xodimlari tomonidan itlarni muntazam tekshirilib turilishi;

Kasallik tashuvchi iskabtoparlarga qarshi kurashish maqsadida, xonadonlar ikki qayta insektitsidlar bilan may-iyul oylarida zararsizlantirish ishlarini olib borish;

Qurilish ishlari olib borilayotgan joylarni, ayniqsa, odamlar yashaydigan hovli atroflarini toza tutish;

Uy yaqinida xo‘jalik hamda maishiy chiqindilarni to‘planib qolishiga yo‘l qo‘ymaslik;

Xonadonlardan chiqqan hamma chiqindilar o‘z vaqtida maxsus joylarga tashib olib ketilishini yo‘lga qo‘yish;

Iskabtoparlar va hashoratlar ko‘paymasligi uchun kir o‘ralar, hojatxonalar doimo yopiq holda saqlash;

Xonadonlar va xo‘jaliklardagi pollarning tirqishlari ochilib qolishiga yo‘l quymaslik;

Iskabtoparlar ko‘payishi va ularning kunduzgi yashaydigan joylarni, xo‘jalikka yaqin joydagi kemiruvchilarni yo‘qotish va ularning inlarini ko‘mib tashlash;

Yertula va molxona, tovuqxonalarni tez-tez tozalab turish;

Odamlar yashaydigan joylarda radiusi 1-1,5km gacha bulgan masofadagi, kemiruvchi xayvonlar inlarini zaharli insektitsidlar bilan dorilash. Endemik o‘choqlarda ishlaydigan odamlarga maxsus kremlardan surtish va chivin chaqmasligi uchun pashshaxonalardan foydalanish tafsiya kilinadi.

🔰Sanepidqo‘mita Xorazm viloyati Shovot tuman bo'limi axborot xizmati 

Telegram  Instagram  Facebook